{"id":614,"date":"2019-04-18T22:36:07","date_gmt":"2019-04-18T22:36:07","guid":{"rendered":"https:\/\/www.polishcenter.org\/?page_id=614"},"modified":"2024-07-21T03:57:50","modified_gmt":"2024-07-21T03:57:50","slug":"matka-boska-czestochowska","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.polishcenter.org\/?page_id=614","title":{"rendered":"Matka Boska Cz\u0119stochowska"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Michael P. Duricy<\/p>\n\n\n\n

Obraz Matki Boskiej w Cz\u0119stochowie, w Polsce, nale\u017cy do tej ma\u0142ej grupy Czarnych Madonn uznanych na ca\u0142ym \u015bwiecie, g\u0142\u00f3wnie z powodu niedawnych przejaw\u00f3w pobo\u017cno\u015bci publicznej, ukazanych przez Jana Paw\u0142a II. Obraz jest czasami nazywany Matk\u0105 Bo\u017c\u0105 Jasnog\u00f3rsk\u0105 po nazwie miejsca klasztornego, w kt\u00f3rym przechowywano go przez sze\u015b\u0107 wiek\u00f3w. Joan Carroll Cruz opisuje nast\u0119puj\u0105c\u0105 \u201ehistori\u0119 cud\u00f3w\u201d dotycz\u0105c\u0105 wyboru tej strony:
\u015aw. W\u0142adys\u0142aw postanowi\u0142 ocali\u0107 obraz przed powt\u00f3rnymi najazdami Tatar\u00f3w, zabieraj\u0105c go do bezpieczniejszego miasta Opala, jego miejsca urodzenia. Ta podr\u00f3\u017c zaprowadzi\u0142a go przez Cz\u0119stochow\u0119, gdzie postanowi\u0142 odpocz\u0105\u0107 na noc. Podczas tej kr\u00f3tkiej przerwy w podr\u00f3\u017cy obraz zosta\u0142 przeniesiony na Jasn\u0105 G\u00f3r\u0119 [co znaczy \u201eJasne Wzg\u00f3rze\u201d]. Tam zosta\u0142 umieszczony w ma\u0142ym drewnianym ko\u015bciele nazwanym na cze\u015b\u0107 Wniebowzi\u0119cia. Nast\u0119pnego ranka, gdy portret zosta\u0142 ostro\u017cnie wymieniony w wozie, konie odm\u00f3wi\u0142y posuwania si\u0119. Przyjmuj\u0105c to jako niebia\u0144ski znak, \u017ce portret ma pozosta\u0107 w Cz\u0119stochowie, \u015bw. W\u0142adys\u0142aw kaza\u0142 powr\u00f3ci\u0107 obraz uroczy\u015bcie do Ko\u015bcio\u0142a Wniebowzi\u0119cia.
    Innym \u201ecudownym\u201d aspektem tego obrazu jest to, \u017ce jego staro\u017cytno\u015b\u0107 jest tak wielka, \u017ce \u200b\u200bjej pochodzenie jest nieznane, jakby \u201espad\u0142o z nieba\u201d. Legenda przypisuje jej stworzenie \u015bw. \u0141ukaszowi, ewangelistowi, kt\u00f3ry \u201enamalowa\u0142 portret Dziewicy na stole z drewna cedrowego, na kt\u00f3rym spo\u017cywa\u0142a posi\u0142ki\u201d. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce Helena, kr\u00f3lowa-matka cesarza Konstantyna, umie\u015bci\u0142a ten portret podczas jej wizyty w Ziemi \u015awi\u0119tej i przywioz\u0142a go do Konstantynopola w czwartym wieku. Po pozostaniu tam przez pi\u0119\u0107 wiek\u00f3w rzekomo zosta\u0142 przeniesiony w kr\u00f3lewskich posagach, a\u017c dotar\u0142 do Polski, a posiadanie \u015bw. W\u0142adys\u0142awa w XV wieku.
   Legenda m\u00f3wi dalej: w czasach W\u0142adys\u0142awa obraz zosta\u0142 uszkodzony podczas obl\u0119\u017cenia przez tatarsk\u0105 strza\u0142\u0119, \u201ezadaj\u0105c blizn\u0119 na gardle Naj\u015bwi\u0119tszej Dziewicy\u201d. W 1430 roku husyci ukradli i zdewastowali cenny obraz, rozbijaj\u0105c go na trzy cz\u0119\u015bci. Dodawanie zniewagi do obra\u017ce\u0144:
Jeden z rabusi\u00f3w wyci\u0105gn\u0105\u0142 miecz, uderzy\u0142 w obraz i zada\u0142 dwie g\u0142\u0119bokie rany. Przygotowuj\u0105c si\u0119 do zadawania trzeciej rany, upad\u0142 na ziemi\u0119 i wi\u0142 si\u0119 w agonii a\u017c do \u015bmierci … Dwa uk\u0142ucia w policzek Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny, wraz z poprzednimi obra\u017ceniami gard\u0142a, zawsze powraca\u0142y – mimo wielokrotnych pr\u00f3b naprawi\u0107 je.
   Jednak wsp\u00f3\u0142czesna nauka ma swoje pogl\u0105dy na t\u0119 legend\u0119. Leonard Moss twierdzi: \u201eposta\u0107 jest bizantyjska w XIII-XIV wieku.\u201d Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c, jego styl bizantyjski jest oczywisty, wariant Hodegetrii. Janusz Pasierb m\u00f3wi o obrazie, \u017ce \u201ew 1434 r. Zosta\u0142 namalowany praktycznie na nowo\u201d ze wzgl\u0119du na rozleg\u0142e zniszczenia spowodowane wandalizmem. Dodaje, \u017ce \u201eautorzy nowej wersji byli wierni orygina\u0142owi, je\u015bli chodzi o jego zawarto\u015b\u0107\u201d. Mo\u017ce to t\u0142umaczy\u0107 utrzymywanie si\u0119 wspomnianych wcze\u015bniej \u015blad\u00f3w uszkodze\u0144. Na koniec zauwa\u017cmy, \u017ce Pasierb postrzega prototyp Matki Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej jako \u201eikon\u0119 bizantyjsk\u0105 … kt\u00f3ra od V wieku by\u0142a czczona w ko\u015bciele w dzielnicy konstantynopolskiej\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\n\n\n\n\n\n\n\n

Cuda<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n

Cuda dokonane przez Matk\u0119 Bosk\u0105 Cz\u0119stochowsk\u0105 zdaj\u0105 si\u0119 wyst\u0119powa\u0107 g\u0142\u00f3wnie na skal\u0119 publiczn\u0105. Podczas swojego pobytu w Konstantynopolu, podobno wystraszy\u0142a oblegaj\u0105cych Saracen\u00f3w z dala od miasta. Podobnie w 1655 r. Niewielka grupa polskich obro\u0144c\u00f3w zdo\u0142a\u0142a zepchn\u0105\u0107 z sanktuarium znacznie wi\u0119ksz\u0105 armi\u0119 szwedzkich naje\u017ad\u017ac\u00f3w. W nast\u0119pnym roku \u015awi\u0119ta Dziewica zosta\u0142a uznana przez kr\u00f3la Kazimierza Kr\u00f3low\u0105 Polski. Odnotowuje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce Matka Bo\u017ca rozp\u0119dzi\u0142a armi\u0119 rosyjskich naje\u017ad\u017ac\u00f3w objawieniem nad Wis\u0142\u0105 15 wrze\u015bnia 1920 r. W ostatnich czasach Cz\u0119stochowska Madonna zosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c uznana za ochron\u0119 i wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z narodem polskim. Poza tymi publicznymi cudami:
Cuda przypisywane Matce Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej s\u0105 liczne i spektakularne. Oryginalne relacje o tych uzdrowieniach i cudach zachowa\u0142y si\u0119 w archiwach Ojc\u00f3w Paulin\u00f3w na Jasnej G\u00f3rze.
    Obraz nie jest tak dobrze znany tylko z powodu historii cud\u00f3w. Jego mi\u0119dzynarodowa reputacja zosta\u0142a znacznie wzmocniona dzi\u0119ki osobistemu oddaniu obecnego Biskupa Rzymskiego:
W czasach nowo\u017cytnych papie\u017c Jan Pawe\u0142 II, rodzimy syn Polski, modli\u0142 si\u0119 przed Madonn\u0105 podczas swojej historycznej wizyty w 1979 r., Kilka miesi\u0119cy po wyborze na przewodnicz\u0105cego Piotra. Papie\u017c ponownie odwiedzi\u0142 Matk\u0119 Bo\u017c\u0105 Cz\u0119stochowsk\u0105 w 1983 r. I ponownie w 1991 r.<\/p>\n\n\n\n

Dlaczego jest czarna?<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n

Pozostaje ostatnie pytanie: dlaczego Matka Bo\u017ca Cz\u0119stochowska jest czarna? Cruz wspomina o mo\u017cliwym zwi\u0105zku z Kantyk Canticles: \u201eJestem czarny, ale pi\u0119kny\u201d; stwierdza jednak, \u017ce \u201eciemno\u015bci przypisuje si\u0119 r\u00f3\u017cnym warunkom [np. nagromadzonej pozosta\u0142o\u015bci ze \u015bwiec], kt\u00f3rych wiek jest pierwotny\u201d. Natomiast Broschart ocenia:
Sanktuarium zosta\u0142o zniszczone przez ogie\u0144, ale obraz nie zosta\u0142 spalony – jednak p\u0142omienie i dym pociemnia\u0142y, a od tego dnia znany jest jako \u201eCzarna Madonna\u201d.
    Przypomnijmy, \u017ce Moss widzia\u0142 obraz jako bizantyjski w formie, pochodz\u0105cy z okresu \u015bredniowiecza. Doda\u0142: \u201epigmentacja sk\u00f3ry jest charakterystyczna dla tego stylizowanego portretu\u201d.
    Co ciekawe, Ernst Scheyer, historyk sztuki, kt\u00f3ry studiowa\u0142 obraz, uwa\u017ca\u0142, \u017ce \u201eobecny obraz zosta\u0142 przywr\u00f3cony w XIX wieku i pomalowany nieco ciemniej ni\u017c poprzednio\u201d.
   Dodaj\u0105c do tego zamieszania, godna uwagi szwajcarska kopia, wype\u0142niona przez Kosmoski w 1956 r. i przechowywana w Hospicjum Wielkiej Prze\u0142\u0119czy Bernardynskiej, jest znacznie ciemniejsza ni\u017c wersja na Jasnej G\u00f3rze, a kopia w sanktuarium w Doylestown w Pensylwanii przedstawione w ja\u015bniejszych odcieniach cia\u0142a. Wszystko to sprawia, \u017ce \u200b\u200bpytanie o intencje autora jest niezwykle skomplikowane. By\u0107 mo\u017ce wszystko, co mo\u017cna powiedzie\u0107 o Matce Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej, to fakt, \u017ce mo\u017cna j\u0105 nazwa\u0107 czarn\u0105, ale z pewno\u015bci\u0105 jest pi\u0119kna. Jej cudowna reputacja jest jednak bezdyskusyjna.<\/p>\n\n\n\n

\nWi\u0119cej informacji na temat Matki Boskiej Cz\u0119stochowskiej mo\u017cna znale\u017a\u0107 w ksi\u0105\u017cce \u201eW poszukiwaniu czarnej dziewicy\u201d Leonarda W. Mossa, str. 53\u201374 w \u201eMatce czci: motywy i wariacje\u201d (1982) Jamesa Prestona (red.); Cudowne obrazy Matki Bo\u017cej (1993) Joan Carroll Cruz; Call Her Blessed (1961) Charlesa B. Broscharta; oraz Sanktuarium Czarnej Madonny w Cz\u0119stochowie (1989) Janusza Pasierba.\n\n<\/p>\n\n\n\n

from University of Dayton<\/a><\/p>\n\n\n\n

\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Michael P. Duricy Obraz Matki Boskiej w Cz\u0119stochowie, w Polsce, nale\u017cy do tej ma\u0142ej grupy Czarnych Madonn uznanych na ca\u0142ym \u015bwiecie, g\u0142\u00f3wnie z powodu niedawnych przejaw\u00f3w pobo\u017cno\u015bci publicznej, ukazanych przez […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1755,"parent":575,"menu_order":2,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_EventAllDay":false,"_EventTimezone":"","_EventStartDate":"","_EventEndDate":"","_EventStartDateUTC":"","_EventEndDateUTC":"","_EventShowMap":false,"_EventShowMapLink":false,"_EventURL":"","_EventCost":"","_EventCostDescription":"","_EventCurrencySymbol":"","_EventCurrencyCode":"","_EventCurrencyPosition":"","_EventDateTimeSeparator":"","_EventTimeRangeSeparator":"","_EventOrganizerID":[],"_EventVenueID":[],"_OrganizerEmail":"","_OrganizerPhone":"","_OrganizerWebsite":"","_VenueAddress":"","_VenueCity":"","_VenueCountry":"","_VenueProvince":"","_VenueState":"","_VenueZip":"","_VenuePhone":"","_VenueURL":"","_VenueStateProvince":"","_VenueLat":"","_VenueLng":"","_VenueShowMap":false,"_VenueShowMapLink":false,"footnotes":""},"class_list":["post-614","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/614","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=614"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/614\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3646,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/614\/revisions\/3646"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/575"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1755"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.polishcenter.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=614"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}